Door haar schoonheid komt ze aan het hof. Door haar moed redt ze haar volk van de ondergang. Esther, een prachtvrouw – niet alleen vanwege haar uiterlijk, maar vooral vanwege haar geloof en moed. Een verhaal over een meisje dat het hart van een koning verovert en ook nog eens zo dapper is dat ze een heel volk redt – dat klinkt als een succesverhaal. Wie is deze Esther eigenlijk?
Esther is een gewoon Joods meisje, maar met een buitengewone schoonheid – zowel in voorkomen als in houding (Esther 2:7). Eigenlijk heet ze Hadassa, waarschijnlijk afgeleid van het Hebreeuwse woord ’str‘, wat ‘Ik zal mij verbergen’ betekent. Esther is haar Perzische naam, afgeleid van ’isjitar’ – ster, of lieflijke jonkvrouw. Het verhaal speelt zich af in de burcht Susan, de hoofdstad van het Perzische rijk, rond 486–465 voor Christus. In die tijd regeert koning Ahasveros over een enorm rijk dat zich uitstrekt van Noord-India tot Cusj (het huidige Zuid-Egypte, Soedan en Noord-Ethiopië).
Tragische jeugd
De achtergrond van Esther is tragisch. Israël is door vijanden verslagen en de bevolking is weggevoerd naar een vreemd land. Esther leeft als balling in Susan. Haar beide ouders zijn overleden (Esther 2:6–7), ze is dus ook nog eens wees. Haar neef Mordechaï, de zoon van haar oom, neemt haar als dochter in huis en voedt haar op. Esther en Mordechaï wonen dichtbij het paleis van de koning.
Esther zou verbitterd kunnen zijn over haar omstandigheden, maar dat lees je nergens
In het derde jaar van zijn regering organiseert koning Ahasveros een groot feest voor zijn vorsten en dienaren. Daarna nodigt hij ook de hele bevolking van Susan uit, van de rijksten tot de armsten. Esther maakt dit dus ook mee. Ze kijkt waarschijnlijk haar ogen uit in de prachtige paleistuin. De marmeren pilaren zijn versierd met blauwpurperen kleden, wit linnen en roodpurperen stoffen. Er is een mozaïekvloer van kostbare stenen en overal staan rustbedden van goud en zilver. En de wijn, die wordt geschonken in gouden bekers. Wat een contrast met het eenvoudige leven van de Joodse ballingen. Esther zou verbitterd kunnen zijn over haar omstandigheden. Leek het niet alsof God haar en het volk vergeten is? Toch lees je nergens dat ze opstandig of hulpeloos is.
Uitgekozen
Op de laatste dag van het feest beveelt Ahasveros dat zijn vrouw Vasthi moet komen, zodat iedereen haar schoonheid kan bewonderen. Maar Vasthi weigert. De koning wordt woedend en zet haar af. Daarna zoekt hij een nieuwe vrouw, mooier dan Vasthi, die haar plaats kan innemen. Dienaren trekken door het land en verzamelen alle mooie meisjes in de burcht Susan. Uit al deze vrouwen wordt een nieuwe koningin gekozen. Esther blijft niet onopgemerkt. Ze wordt meegenomen naar het vrouwenverblijf in het paleis. Van ballingschap naar koninklijke kringen – Esther vraagt zich vast af wat haar overkomt. Hoeveel beter is ze hier af dan in haar vertrouwde buurt, bij Mordechaï en haar volk?
Esther vertrouwt niet op haar eigen inzicht
Net als de andere meisjes ondergaat ze twaalf maanden lang schoonheidsbehandelingen. Pas daarna mag ze voor de koning verschijnen. Iedere kandidate mag kiezen wat ze meeneemt naar de koning. Esther vraagt raad aan Hegaï, de hovenier van de koning. Ze vertrouwt niet op haar eigen inzicht, maar op zijn advies. Ze blijkt niet alleen mooi, maar ook wijs. De koning ziet haar en is direct van haar onder de indruk. Hij houdt meer van haar dan van alle andere vrouwen. Esther wordt tot koningin gekroond in plaats van Vasthi en de koning geeft een groot feest ter ere van de nieuwe koningin.
Nog geen eind goed, al goed
Maar Esther is niet zomaar koningin geworden. God heeft een doel. Ze gebruikt haar schoonheid ook niet om zichzelf te verheffen. God gebruikt haar schoonheid om haar op de juiste plek te brengen. Op aanraden van Mordechaï vertelt Esther niets over haar afkomst. Ze blijft luisteren naar zijn raad, net als tijdens haar jeugd (Esther 2:20). Die houding siert haar – en God kan haar gebruiken.
Haar houding siert haar
Dan komt het gevaar: Haman, een Jodenhater, weet de koning zover te krijgen een wet uit te vaardigen die het Joodse volk tot de dood veroordeelt. Mordechaï hoort dit en vraagt Esther om tussenbeide te komen. Maar dat is riskant. Ze is al dertig dagen niet bij de koning geroepen. Wie ongevraagd voor de koning verschijnt, kan ter dood gebracht worden.
Zwijg niet
Mordechaï doet een dringend beroep op haar moed: ‘Denk niet dat jij als enige van de Joden zult ontkomen, omdat je in het paleis woont. Als jij zwijgt, zal er van ergens anders hulp komen, maar jij en je familie zullen omkomen. En wie weet ben jij niet juist voor een tijd als deze koningin geworden?’ Esther kiest dan dapper. Ze zegt: ‘Ik zal naar de koning gaan. Als ik omkom, dan kom ik om.’ Ze weet dat haar leven op het spel staat. Haar schoonheid helpt haar nu niet – nu komt het aan op geloof en moed.
Nu komt het aan op geloof en moed
Esther kleedt zich in haar koninklijke gewaad en gaat naar de koning. Zodra hij haar ziet, is hij haar goedgezind. Hij reikt haar de gouden scepter aan en vraagt: ‘Wat is er, koningin Esther? Wat is je verzoek?’ Ze vraagt niet om rijkdom, maar om redding voor haar volk. Tijdens een maaltijd met de koning en Haman onthult ze haar Joodse afkomst en ontmaskert ze Hamans plan. De koning is geschokt. Haman wordt gestraft, en de Joden mogen zich verdedigen. De rollen worden omgedraaid. Mordechaï krijgt de hoge positie die eerst voor Haman was. Hij wordt de tweede man in het koninkrijk (Esther 10:3). God keert het kwaad om. Het volk viert feest: het is gered door Esthers moedige optreden.
Om over na te denken
Esther heeft haar succes niet aan zichzelf te danken. De échte Held in dit verhaal is namelijk niet Esther, maar de God van Israël. Hoewel Zijn naam in het bijbelboek Esther geen enkele keer genoemd wordt, zie je toch Zijn verborgen hand door het hele verhaal heen. Het verhaal van Esther is een prachtig voorbeeld van Gods werking in de geschiedenis. En het bijzondere van Esther is: ze laat zich gebruiken door God. Daarmee is ze een inspirerend voorbeeld voor ons. Ook al zien we God niet, toch is Hij aan het werk.
Wat kun jij doen?
- Sta jij stil bij momenten waarop God jou misschien ergens voor gebruikt?
- Wat zou jij doen als je in Esthers positie stond? Durf jij te spreken en te handelen, ook als het spannend is?
- Wie zijn de mensen in jouw leven die jou bemoedigen, zoals Mordechaï dat deed bij Esther?
Bijbeltekst
‘Bij de Joden is er licht en blijdschap, vreugde en eer.’ – Esther 8:16
Meer lezen
- Jesaja 45:15 – U bent een God Die Zich verborgen houdt, de God van Israël, de Heiland.
- Daniël 2:22 – Hij openbaart diepe en verborgen dingen, Hij weet wat in het duister is, want het licht woont bij Hem.
- Spreuken 31:8 – Open je mond voor een stomme, voor de rechtszaak van allen die verkwijnen.
- Spreuken 31:30 – Bevalligheid is bedrieglijk en schoonheid vergankelijk, een vrouw die de Here vreest, die zal geprezen worden.
- Psalm 31:25 – Wees sterk en Hij zal uw hart sterk maken, u allen die op de Here hoopt!
Gods verborgen hand werkt ook vandaag
Esther laat ons zien hoe God werkt – vaak op de achtergrond, soms onzichtbaar, maar altijd met een doel. Misschien zie je Hem niet altijd direct in jouw situatie. Toch nodigt dit verhaal je uit om te vertrouwen op Zijn leiding, ook als je in een ‘vreemd land‘ zit, ver van huis, of in een moeilijke positie. Zoals Esther ben jij ook niet zomaar op jouw plek. Wie weet ben jij, net als zij, ‘voor een tijd als deze‘ geroepen.
Tekst: Daniëlle Feddes
Beeld: Pixabay
Meer boeiende bijbelstudies, interessante interviews en aantrekkelijke artikelen lezen? Neem nu een (proef)abonnement op Elisabeth. Je ontvangt nu tijdelijk een boek cadeau bij een jaarabonnement!
